Zaktualizowano: 2026-09-27
Kraków należy do miast, w których termometr potrafi przekroczyć granice bezpieczeństwa organizmu. Najgorętszy dzień, jaki zarejestrowano na stacji KRAKÓW-OBSERWATORIUM, to 8 sierpnia 2013 roku, kiedy maksymalna temperatura powietrza osiągnęła 38,3°C. Tej nocy minimum nie spadło poniżej 19,4°C, więc organizm nie miał szansy na skuteczne ochłodzenie po dniu skrajnego gorąca. Miasto mierzy temperaturę w tym miejscu nieprzerwanie od 1951 roku — i właśnie ta wartość, mimo upływu lat, wciąż pozostaje najwyższą zanotowaną w stacji.
38,3°C — rekordowa temperatura maksymalna w KRAKOWIE-OBSERWATORIUM, 8 sierpnia 2013
W całym okresie od 1951 do 2025 roku średnia liczba dni z temperaturą maksymalną powyżej 35°C wynosi w Krakowie 0,5 dnia w roku. Brzmi skromnie, ale to średnia rozpięta między latami bez ani jednego takiego dnia a latami, w których termometr przekraczał ten próg 4 razy. Ta zmienność jest kluczowa dla pytania o zagrożenie zdrowia: to nie upalne lato w ogóle jest niebezpieczne, ale konkretne dni, kiedy temperatura przekracza 35°C, a nocą nie spada do poziomu pozwalającego organizmowi odpocząć.
W całej serii 1951–2025 dni z maksymalną temperaturą powyżej 40°C nie zarejestrowano. Mimo więc rekordowego, skrajnego gorąca, Kraków nie przekroczył tej granicy. Upał zagrażający zdrowiu rozgrywa się w praktyce w węższym oknie termicznym: między 35 a 40°C.
Rozkład w ciągu roku pokazuje tabela poniżej. Trzy miesiące skupiają praktycznie całe ryzyko: czerwiec, lipiec i sierpień. W lipcu notuje się średnio 0,24 dnia z temperaturą powyżej 35°C, w sierpniu 0,2, a w czerwcu 0,05. We wrześniu wartość spada do 0,01 dnia — pojedyncze przypadki na dekady. Od października do maja, w każdym miesiącu, średnia wynosi 0,0 dnia, co oznacza, że w tych miesiącach taki upał się nie zdarza.
| Miesiąc | Średnia dni >35°C | Średnia dni >40°C | Miesięcy w analizie |
|---|---|---|---|
| styczeń | 0,0 | 0,0 | 74 |
| luty | 0,0 | 0,0 | 74 |
| marzec | 0,0 | 0,0 | 74 |
| kwiecień | 0,0 | 0,0 | 74 |
| maj | 0,0 | 0,0 | 74 |
| czerwiec | 0,05 | 0,0 | 74 |
| lipiec | 0,24 | 0,0 | 74 |
| sierpień | 0,2 | 0,0 | 74 |
| wrzesień | 0,01 | 0,0 | 74 |
| październik | 0,0 | 0,0 | 74 |
| listopad | 0,0 | 0,0 | 74 |
| grudzień | 0,0 | 0,0 | 74 |
Poniżej zestawienie pięciu najwyższych temperatur maksymalnych zarejestrowanych na stacji KRAKÓW-OBSERWATORIUM. Widać w nim dwie rzeczy. Po pierwsze, upały powyżej 36°C nie są w Krakowie zjawiskiem nowym, ale ich najwyższe wartości skupiają się w ostatnich dekadach. Po drugie — nawet w dniach największego skwaru noce pozostają ciepłe: minima oscylują między 18,5°C a 21,8°C, a właśnie brak nocnego ochłodzenia jest jednym z głównych czynników obciążających organizm.
| Data | Temperatura maksymalna | Temperatura minimalna |
|---|---|---|
| 8 sierpnia 2013 | 38,3°C | 19,4°C |
| 29 czerwca 2026 | 37,7°C | 21,8°C |
| 7 sierpnia 2013 | 37,0°C | 18,5°C |
| 1 sierpnia 2017 | 36,7°C | 19,2°C |
| 1 lipca 2022 | 36,7°C | 19,6°C |
Uwaga na dwa dni z tej samej listy: 7 i 8 sierpnia 2013 roku. To był ciąg dwóch kolejnych dni w środku sierpnia, z temperaturami 37,0°C i 38,3°C. Taki układ — dzień po dniu, bez przerwy na ochłodzenie — jest szczególnie groźny dla osób starszych, przewlekle chorych i pracujących na zewnątrz. Noc z 7 na 8 sierpnia była jedną z tych, w których temperatura utrzymywała się na tyle wysoko, by sen nie przyniósł regeneracji.
W latach 1951–2025, w których dane pokrywają cały rok kalendarzowy, rekordowa roczna liczba dni z temperaturą maksymalną powyżej 35°C wyniosła 4 dni. To maksimum z całej serii, a nie wynik jednego wyjątkowego roku — próg ten powtarzał się kilkukrotnie.
Zestawienie rok po roku pozwala zobaczyć, jak zmieniała się liczba dni upalnych. W pierwszych dekadach pomiarów dni z temperaturą powyżej 35°C zdarzały się rzadko i pojedynczo. W XXI wieku takie dni pojawiają się częściej i zaczynają tworzyć krótkie, kilkudniowe serie, z którymi wiąże się największe obciążenie dla zdrowia.
Wykres przedstawia pełną roczną serię danych. Tabela zawiera lata o najbardziej skrajnych wartościach; kompletna seria pochodzi z IMGW-PIB.
| Rok | Dni >35°C | Dni >40°C | Maksymalna temperatura w roku |
|---|---|---|---|
| 1960 | 0 | 0 | 29,6°C |
| 1992 | 4 | 0 | 36,5°C |
| 1994 | 3 | 0 | 36,4°C |
| 2012 | 3 | 0 | 36,6°C |
| 2013 | 4 | 0 | 38,3°C |
| 2017 | 2 | 0 | 36,7°C |
| 2022 | 2 | 0 | 36,7°C |
Dane z KRAKOWA-OBSERWATORIUM pokazują, że upał naprawdę zagrażający zdrowiu — rozumiany jako dni z temperaturą maksymalną powyżej 35°C — jest w Krakowie zjawiskiem rzadkim w skali roku, ale powtarzalnym i skoncentrowanym w lipcu oraz sierpniu. Średnio 0,5 dnia rocznie nie oznacza, że co drugi rok mamy jeden taki dzień w oderwaniu od kontekstu: oznacza, że w części lat nie ma ich wcale, a w innych pojawia się ich kilka pod rząd. W latach 1992, 2013 i 2015 zarejestrowano po 4 takie dni, a rok 1994 przyniósł 3 dni.
Dla mieszkańca Krakowa najważniejszy wniosek jest taki, że kluczowa jest nie liczba lat z upałem, ale konkretne dni — a raczej ich ciągi. Rekordowe 38,3°C z 8 sierpnia 2013 roku i 37,0°C z dnia poprzedniego pokazują, jak wygląda taka sekwencja w praktyce: dwa dni ekstremalnego gorąca jeden po drugim, z ciepłymi nocami, które nie dają organizmowi odpoczynku. To właśnie takie okresy są najbardziej obciążające dla układu krążenia, osób starszych i dzieci, i to one powinny wyznaczać standard przygotowania miasta i jego mieszkańców na kolejne upalne lata.
Źródło danych: IMGW-PIB (Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej – Państwowy Instytut Badawczy), stacja KRAKÓW-OBSERWATORIUM. Okres analizy: 1951–2025.
Narzędzia HistoClima: sprawdź pogodę w dniu Twoich urodzin, ślubu lub statystykę tygodnia urodzin.
Treści tworzone z pomocą AI na podstawie danych IMGW-PIB, weryfikowane automatycznie. 🤖 IA-assisted content · Art. 50 EU AI Act
© 2026 HistoClima · dane: IMGW-PIB (licencja IMGW-PIB) · bez powiząnia z IMGW-PIB · cytowanie dozwolone z podaniem źródła.