Zaktualizowano: 2026-08-03
Najdłuższy w historii pomiarów stacji Sanok-Trepcza ciąg mroźnych dni (gdy temperatura minimalna spadła poniżej 0°C) trwał 60 dni z rzędu. Rozpoczął się 23 listopada 2001 roku, a zakończył dopiero 21 stycznia 2002 roku. To oznacza, że przez ponad dwa miesiące — od późnej jesieni do środka zimy — w Sanoku-Trepczy każdej nocy słupek rtęci schodził poniżej zera.
Ta seria z przełomu 2001 i 2002 roku pozostaje do dziś najdłuższym nieprzerwanym okresem mrozu w całej serii pomiarowej stacji IMGW-PIB w Sanoku-Trepczy, obejmującej lata 1951-2015. Zima, która rozpoczęła się tak wcześnie i trwała tak długo bez odwilży, to zjawisko, które w tym regionie Podkarpacia zdarza się niezwykle rzadko. Co ważne, rekord ten nie został pobity do końca analizowanego okresu, czyli do 30 czerwca 2015 roku — co oznacza, że od tamtej pory żadna zima w Sanoku-Trepczy nie wygenerowała dłuższego ciągu mroźnych dni.
Sanok-Trepcza to stacja meteorologiczna zlokalizowana w dolinie Sanu, która przez swoje położenie w Kotlinie Sanockiej doświadcza specyficznych warunków klimatycznych. Zimą, przy wyżowej pogodzie i bezchmurnym niebie, powietrze wychładza się w nocy szczególnie mocno, a zimne i ciężkie masy powietrza spływają w dolinę, sprzyjając tworzeniu się przygruntowych przymrozków. Dlatego długie ciągi mroźnych dni zdarzają się tu częściej niż w bardziej osłoniętych lub wyżej położonych miejscach regionu.
Poniższa tabela przedstawia pięć najdłuższych nieprzerwanych serii mrozu w Sanoku-Trepczy w całym okresie pomiarowym 1951-2015. Każda z tych serii to okres, w którym każdego dnia temperatura minimalna spadła poniżej 0°C.
| Data rozpoczęcia | Data zakończenia | Liczba dni mrozu |
|---|---|---|
| 2001-11-23 | 2002-01-21 | 60 |
| 1963-01-08 | 1963-03-06 | 58 |
| 1982-01-06 | 1982-03-02 | 56 |
| 1963-12-30 | 1964-02-17 | 50 |
| 1993-01-26 | 1993-03-14 | 48 |
Rekordowa zima 2001/2002 wyróżnia się nie tylko długością, ale również momentem rozpoczęcia — 23 listopada to wyjątkowo wcześnie na rozpoczęcie tak długiego okresu mrozu. Druga pod względem długości seria, trwająca 58 dni, rozpoczęła się 8 stycznia 1963 roku i trwała do 6 marca 1963 roku. To okres słynnej, bardzo mroźnej zimy 1962/1963, która w całej Europie uznawana jest za jedną z najsurowszych w XX wieku.
Trzecia najdłuższa seria, licząca 56 dni, została odnotowana na początku 1982 roku (od 6 stycznia do 2 marca). Tuż za nią plasuje się przełom 1963 i 1964 roku — 50 dni mrozu od 30 grudnia 1963 do 17 lutego 1964. Piąta najdłuższa seria pochodzi z 1993 roku — od 26 stycznia do 14 marca zanotowano 48 dni z rzędu z temperaturą minimalną poniżej zera. Charakterystyczne, że w pierwszej piątce dominują dwie zimy z lat 60. XX wieku, co podkreśla, jak wyjątkowy charakter miały tamte dekady pod względem surowości zim.
Gdy tak długi okres utrzymuje się bez przerwy, ziemia przemarza na znaczną głębokość, a rzeki i potoki w okolicy Sanoka — w tym San — mogą częściowo zamarzać. Codzienny poranny widok szadzi i lodu na szybach, konieczność odśnieżania dachów i dróg przez dwa miesiące, a także wzmożone zużycie opału — to tylko niektóre aspekty życia w czasie tak wyjątkowo długiej serii mrozów. Dla porównania, „zwykła" zima w rejonie Sanoka to okresy mrozu przeplatane odwilżami, które potrafią przerwać ciąg mroźnych dni na kilka dni lub nawet tygodni.
Warto zwrócić uwagę, że rekordowy ciąg z przełomu 2001 i 2002 roku rozpoczął się bardzo wcześnie — bo już 23 listopada. Oznacza to, że jeszcze przed tradycyjnym początkiem meteorologicznej zimy (która zaczyna się 1 grudnia) nastąpiło przejście w trwały reżim mroźny. Taka sytuacja synoptyczna wymaga silnego wyżu rozbudowanego nad Europą Wschodnią, który zablokował dopływ cieplejszych, atlantyckich mas powietrza na długie tygodnie.
Najdłuższy ciąg mrozów w historii stacji Sanok-Trepcza to zatem 60 dni z rzędu (23 listopada 2001 – 21 stycznia 2002). Jest to jednocześnie jedna z najdłuższych serii mroźnych dni odnotowanych na Podkarpaciu w całej powojennej historii pomiarów. Chociaż po 2015 roku mogły zdarzyć się lokalnie długie okresy mrozu, to właśnie ta seria z początku XXI wieku pozostaje punktem odniesienia w omawianiu rekordów zimowych dla tego regionu. Jest to wyjątkowe świadectwo surowości klimatu Kotliny Sanockiej i jednocześnie ważny głos w dyskusji o zmienności zim w Polsce.
Źródło danych: IMGW-PIB (Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej – Państwowy Instytut Badawczy), stacja Sanok-Trepcza. Okres analizy: 1951-2015.
Narzędzia HistoClima: sprawdź pogodę w dniu Twoich urodzin, ślubu lub statystykę tygodnia urodzin.
Treści tworzone z pomocą AI na podstawie danych IMGW-PIB, weryfikowane automatycznie. 🤖 IA-assisted content · Art. 50 EU AI Act
© 2026 HistoClima · dane: IMGW-PIB (licencja IMGW-PIB) · bez powiząnia z IMGW-PIB · cytowanie dozwolone z podaniem źródła.